Czupel


Czupel
Czupel (931 m n.p.m.) jest najwyższym szczytem Beskidu Małego. Znajduje się w zachodniej części pasma (na zachód od rzeki Soła) w Grupie Magurki Wilkowickiej. Jest prawie w całości porośnięty lasem regla dolnego, gdzie dominuje buk z domieszką świerka. Szczyt leży w województwie śląskim, niedaleko miejscowości Czernichów i Międzybrodzie Bialskie. Z racji bycia tym najwyższym w Beskidzie Małym, zalicza się do Korony Gór Polskich. Nie jest to oczywiście jedyny powód, aby wdrapać się na Czupel...

Czupel - charakterystyka, położenie i przyroda.

Czupel Mapa

Czupel pełni rolę węzła (zwornika), z którego rozchodzą się grzbiety górskie. Bezpośrednio sąsiaduje z wzniesieniem Rogacz, od którego oddziela go przełęcz Wysokie Siodło.

Można przyjąć, że cały masyw Czupla porośnięty jest lasem bukowym i świerkowym. Przyroda nie była łaskawa dla tych rejonach: silne wiatry były przyczyną powstania dużej ilości wiatrołomów (drzewa powalone z korzeniami). Wycinka powalonych drzew spowodowała, że w okolicach szczytu powstała polana widokowa. Możemy z niej podziwiać grzbiet biegnący w stronę Magurki Wilkowickiej, Pasmo Chrobaczej (Hrobaczej) Łąki, Gaiki i Groniczki, poniżej Jezioro Międzybrodzkie i Czanieckie. A trochę dalej wznoszą się szczyty: Bukowski Groń, Złota Górka, popularny Żar z Kiczerą.

Północne i częściowo wschodnie stoki Czupla są dość strome, natomiast ku południowemu zachodowi szczyt opada łagodnymi zboczami. Szczyt ten położony jest na północny zachód od Jeziora Żywieckiego i góruje nad doliną oddzielającą Beskid Mały od Beskidu Śląskiego nad tzw. Bramą Wilkowicką. Dnem doliny biegnie droga szybkiego ruchu prowadząca z Bielska-Białej do Żywca.

Czupel - szlaki turystyczne

Czupel jest bardzo dobrze usytuowany pod względem komunikacyjnym. Znajduje się w pobliżu Magurki, na którą prowadzi bardzo dużo szlaków turystycznych. Na Czupel prowadzą 4 szlaki turystyczne:

# Nazwa Kolor Czas Przejścia
1 Przełęcz Przegibek - Magurka Wilkowicka - Czupel niebieski (tam: 1:45 h , powrót 1:20 h)
2 Czernichów - Suchy Wierch - Rozstaje pod Czuplem - Czupel niebieski (tam: 1:55 h , powrót 1:00 h)
3 Łodygowice - Przysłop - Rozstaje pod Czuplem czerwony (tam: 2:25 h , powrót 1:35 h)
4 Międzybrodzie Bialskie - Rozstaje pod Czuplem czerwony (tam: 1:45 h , powrót 0:50 h)

Czupel - Szczyt Korony Gór Polskich.

Obecnie mamy lekkie zawirowania odnośnie wysokości opisywanego szczytu. Wikipedia sugeruje, że według najnowszych pomiarów geodezyjnych i lidarowych Czupel ma wysokość 931 m n.p.m. Trochę wprowadza to zamieszania. W naszym serwisie Czupel opisywany był jako szczyt o wysokości 933 m n.p.m. według (Truś R., Beskid Mały. Przewodnik, Pruszków: Oficyna Wydawnicza Rewasz, 2008). Nie zmienia to faktu, że i tak jest najwyższym szczytem Beskidu Małego i należy do Korony Polskich Gór. Jednak nie zawsze tak było . Dopiero w latach 70-tych Czupel (933 m n.p.m.) stał się najwyższym szczytem całego Beskidu Małego! W tym czasie, podczas nowych pomiarów wysokości, zauważono, że ówcześnie uważany za najwyższy szczyt w Beskidzie Małym - Łamana Skała (Madohora), jest w rzeczywistości niższy o 5 metrów. Etykieta najwyższego szczytu przyciąga zdobywców Korony Gór Polski, których chyba jest coraz więcej!

Atrakcje w pobliżu Czupla

Na szlaku od strony Magurki Wilkowickiej znajduje się niewielka jaskinia zwana Smoczą Jamą lub Wietrzną Dziurą. Jaskinia znajduje się w grzbietowej partii Magurki około 0,8 km od schroniska PTTK, kilkadziesiąt metrów na południe od szlaku turystycznego. Jest to jeden z pomników przyrody w Beskidzie Małym.

Jedną z większych ciekawostek w okolicy szczytu jest niewątpliwie Diabelski Kamień. Jak głosi podanie Diabły budowały Diabelski Młyn na pobliskim Skrzycznem i znosiły kamienie z okolicznych gór. Diabeł niósł kamień na jednym palcu, gdy zapiał kur i zaczęło świtać. Przerażony upuścił kamień i leży on tam do dzisiaj. Nie zdążyli przed świtem, więc młyn nie został ukończony, a turyści mogą za to podziwiać te osobliwości krajobrazu.

"Pierwszy Diabelski Kamień o kształcie baszty wypreparowany został w ławicy piaskowcowej, są to piaskowce istebniańskie dolne. Baszta ta o wysokości ze strony południowo-wschodniej 7 m, jest długa na 10 m, w podstawie szeroka na 4,5 m, zwęża się w górnej części do 2,5 m. Baszta wznosi się na wysokości 580 m. 200 m powyżej rozgałęzienia szlaków na Czupel, czerwony z Łodygowic i żółty z Tresnej. Drugi Diabelski Kamień wyrasta powyżej na wysokości 615 m, około 60 m na północny wschód od polany Koliba, nad lejem źródłowym. Skałka zbudowana jest również z piaskowców istebniańskich dolnych".

(Czesław Anioł, Diabelski Kamień na zboczach Czupla).

Na szczycie znajdują się dwie tabliczki oznaczające wierzchołek. Dzieli je kilkanaście metrów. Przy jednej z tabliczek znajduje się pieczątka dla zdobywców Korony Gór Polski.

Kamienne kopczyki przyciągają turystów. Można je spotkać na szlaku z Magurki Wilkowickiej i na samym szczycie.

Podążając szlakiem w pobliżu szczytu, można natknąć się na niezwykłe kródy - długie wały uformowane z kamieni, które zostały tu przyniesione z dawnych, dziś porośniętych hal. Jeszcze większą zagadką są pozostałości okopów z II wojny światowej, które z biegiem lat niemal całkowicie wtopiły się w krajobraz.

Jeszcze przed 1914 rokiem przy szlaku z Czupla na Magurkę Wilkowicką wybudowano schronisko "Widok na Tatry", które gościło turystów przez ponad pięćdziesiąt lat, aż do 1967 roku.

Czupel - Warto wiedzieć

1. Czupel jest najwyższym szczytem Beskidu Małego.

2. Na pobliskiej Magurce Wilkowickiej (909 m n.p.m.) znajduje się schronisko turystyczne PTTK.

3. Na Przełęczy Przegibek oraz w Miedzybrodziu Bialskim, możesz zaparkować swój samochód na parkingu.

4. W pobliżu warto zobaczyć jaskinię Wietrzną Dziurę oraz Diabelskie Kamienie.

źródła:

Czesław Anioł, Diabelski Kamień na zboczach Czupla, "Na Szlaku" z 09.09.2005 r.

Radosław Truś, Beskid Mały. Przewodnik, Oficyna Wydawnicza "Rewasz", Pruszków 2008.

http://pl.wikipedia.org/wiki/Czupel

Podziękowania dla Piotra Tomy!

Widok z Czupla na zaporę Porąbka w Międzybrodziu Bialski

Widok z Czupla na zaporę Porąbka w Międzybrodziu Bialski

Widok z Czupla na pasmo Hrobaczej Łąki

Widok z Czupla na pasmo Hrobaczej Łąki

Widok z Czupla w stronę zapory Porąbka

Widok z Czupla w stronę zapory Porąbka

Widok z Żaru na Czupel

Widok z Żaru na Czupel

Szlak w okolicach Czupla fot. http://ecodzien.pl

Szlak w okolicach Czupla fot. http://ecodzien.pl

Jak jeden cień w dolinie mgieł... źródło: Galeria Beskidu Malego

Jak jeden cień w dolinie mgieł... źródło: Galeria Beskidu Malego

Diabelska Skała w drodze na Czupel czerwonym szlakiem z Łodygowic

Diabelska Skała w drodze na Czupel czerwonym szlakiem z Łodygowic

Widok na Tatry. Zdjęcie zrobione 27.01.2014 , ze szczytu, niedaleko ławeczki. Autor: Krzysztof Stanclik

Widok na Tatry. Zdjęcie zrobione 27.01.2014 , ze szczytu, niedaleko ławeczki. Autor: Krzysztof Stanclik

Sam czubek Czupla :-) Autor: Kisiel

Sam czubek Czupla :-) Autor: Kisiel

Z Czupla Autor: Kisiel

Z Czupla Autor: Kisiel

W drodze na Czupel fot. Marzena Majka Solarz

W drodze na Czupel fot. Marzena Majka Solarz

Ławeczki na szczycie fot. Marzena Majka Solarz

Ławeczki na szczycie fot. Marzena Majka Solarz

Czupel fot. Krzysztof Lukas

Czupel fot. Krzysztof Lukas

Tagi: 
  • eljot62 0000-00-00 00:00:00

    Wszystko byłoby fajnie gdyby nie drobne przekłamanie spowodowane lokalnym patriotyzmem. Zapora nazywa się Porąbka, ale leży w granicach Międzybrodzia Bialskiego. Znak drogowy, informujący o ty, znajduje się około 200 m poniżej zapory.

    +3
  • lowell79 0000-00-00 00:00:00

    Dziękujemy za informację. Opis zdjęcia został poprawiony.

    +3

Pozostaw opinię